Pedro Cazas του Φώτη Κόντογλου | Δραματοποίηση - ερμηνεία: Ηωάννα Σπανού

ένας νέος ελληνικός μύθος μιας εσωτερικής μετανάστευσης

  • Black Box
 
«Ισα – ίσα, κείνο που κάνει στα μάτια μου την τέχνη πολύτιμη, είναι η απόλυτη ελευθερία που έχει να σοφίζεται και να φτιάχνει πράματα που δεν υπήρχαν πριν να τα φτιάξει νέα πράματα κι όλο νέα κι όλο νέα». 
Φ. Κόντογλου  (Απόσπασμα από την εισαγωγή Pedro Cazas)
 
Το θρυλικό διήγημα Pedro Cazas γράφτηκε από τον Φώτη Κόντογλου στο Παρίσι το 1918 και αγαπήθηκε από τους Έλληνες κορυφαίους λογοτέχνες, αποτελώντας ένα μυστικό τους θησαυρό. Ο Οδυσσέας Ελύτης σημείωσε χαρακτηριστικά πως ο Πέδρο Καζάς είναι μία καταφρόνεση τῆς στεγνῆς λογικῆς, μιὰ περιπέτεια τοποθετημένη πέρα ἀπὸ τὰ σύνορα τοῦ φρόνιμου καὶ τοῦ γνώριμου, τὸ κέντρισμα γι᾿ αὐτὸ τὸ παιχνίδι τοῦ ῾θαυμαστοῦ᾿.
 
 Είναι αλήθεια πως η αναζήτηση του αυθεντικού στοιχείου στη ελληνική τέχνη έχει ξεπεράσει τη γραφικότητα και έχει καταντήσει κοινοτοπία. Κι όμως! Ένα τρελό ναυτικό παραμύθι έρχεται να θυμίσει την δυναμική της ελληνικής παράδοσης που συνομιλεί με πολλούς, αλλά σε λίγους δίνει την καρδιά της. Φώλιασε, λοιπόν, ολόκληρη σε ένα τολμηρό κείμενο ενός νέου που μέσα στη ζάλη του Παρισιού στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, ταξίδεψε νοερά στο «τραπέζι του διαβόλου» στο Αϊβαλί και έφτιαξε έναν νέο ελληνικό μύθο, όπως ακριβώς ήταν πάντα οι ελληνικοί μύθοι: εξωτικός, γεμάτος περιπέτειες και γνώση, με πίστη στο μυστήριο και στο άγνωστο. Ο «παραδοσιακός» Κόντογλου αποδεικνύει πως η Γκόα και τα νησιά Φαγκούα είναι η πατρίδα ενός νέου Οδυσσέα που «κουβανεί» τον θυμωμένο Ποσειδώνα μέσα στην ίδια του την ψυχή και μέσα από τα πορτουγαλέζικα παραληρήματά του θα μπορέσει να πλησιάσει την προσωπική του Ιθάκη, ένα νησάκι σχεδόν απάτητο από ανθρώπους, έρημο και ταπεινό.
 
"... ο Pedro Cazas είναι ένα αλληγορικό παραμύθι που μιλά για την μύηση του ανθρώπου στην τραγωδία της ζωής.Είναι μια αλληγορία που μοιάζει με την ιστορία του Οιδίποδα στο αρχέτυπο μοτίβο: η προσπάθεια να γίνουμε το καινό είναι σφραγισμένη από το παλαιό που ζητάει να εξιλεωθεί μέσω της δικής μας θυσίας. Ο ήρωας προσπαθεί να δημιουργήσει και ανακαλύπτει πως το νεο δημιούργημα είναι η μοίρα του, προκαθορισμένη από τα αμαρτήματα των παλαιών του προγόνων.Δεν υπάρχει διέξοδος. Όσο πιο πολύ ταξιδεύει, όσο πιο πολύ καινοτομεί, τόσο πλησιάζει το πεπρωμένο του. Τον μαγνητίζει επίμονα ο βρυκόλακας, ο απέθαντος Πέδρο που θέλει να σκοτωθεί από τον απόγονο του θύματός του και να αποδράσει απ’ αυτόν τον κόσμο. Και για να τον σκοτώσει πρέπει να τον αγαπήσει."
                                         Ηωάννα Σπανού
 
 
Δραματοποίηση - ερμηνεία: Ηωάννα Σπανού